Bewegen op muziek

Barbara Grooteman geeft bewegingslessen voor ouderen in het Trefpunt. Ze doet dit al zo lang dat ze zich het precieze begin niet meer kan herinneren, zeker meer dan 25 jaar. De cursus die ze nu geeft heet ‘Bewegen op muziek’. Elke dinsdagochtend van 10 – 11 uur komt een groep zeventig- en tachtig-plussers meedoen; na afloop drinken ze samen koffie.

Een mooie les maken

In de zaal zijn 12 stoelen opgesteld in een grote kring, al zegt Barbara dat ze het liefst de activiteit staand uitvoert: ‘Er zijn deelnemers die dat echt niet kunnen, die doen mee op de stoel; of ernaast, met steun.’ Een les begint altijd met lopen door de ruimte, en met herhaalde bewegingen om je lichaam los te maken. De armen over je hoofd buigen, de zijkanten rekken, het bekken kantelen. Dat losmaken kan ook op de stoel, of staand.

Daarna is elke les anders. Barbara besteedt veel aandacht aan het samenstellen ervan. ‘Het gaat altijd om inspanning in afwisseling met ontspanning. Ik richt me speciaal op deze groep mensen, deze individuen met hun bewegingsbeperkingen. Op deze leeftijd mankeert iedereen wel wat en juist daarom vind ik dit zo boeiend. Iedereen veroudert op haar eigen manier. Ik kijk naar hoe iemand beweegt en leer diegene zo kennen.’ Op dit moment zijn er alleen vrouwelijke deelnemers, al is dat toeval. Barbara zou het leuk vinden als er weer eens een man meedoet.

Spel en muziek

Er zijn allerlei materialen aanwezig om oefeningen mee te doen. Gewichtjes, hoepels, stokken, ballen. ‘Vandaag deden we een les met buizen en ballonnen; flexibele buizen die je in een racketvorm kunt buigen en grote ballonnen. De eerste oefening is eenvoudig: rondlopen met een ballon op je racket. Daarna de ballon overgeven aan een ander, lukt dat zonder je handen erbij te gebruiken? Dat is al lastig want die ballon vliegt alle kanten op. Daarna deden we een spel in groepjes door de ballonnen op te werpen en te vangen. Tenslotte gingen we ‘tennissen’, het racket eerst in je rechterhand en dan links, daarna onderhands en bovenhands de ballon overspelen. Dat vinden ze heel leuk, er wordt gelachen en gek gedaan. Het spelelement stimuleert het bewegen en het onderlinge contact, maakt het gezellig.’

De deelnemers genieten ook van de muziek die Barbara erbij inzet. ‘Ik heb heel veel verschillende muzieksoorten. Muziek kan het ritme van beweging ondersteunen, denk aan marsmuziek tijdens een loopoefening, of sfeer scheppen zoals rustige klassieke muziek tijdens een ontspanningsoefening. Dansmuziek is ook heel geschikt om oefeningen op te doen, ook als je op de stoel zit en niet kunt ‘dansen’; we doen regelmatig iets dat ‘balansdans’ heet, waarbij het hele lijf aan bod komt.’

Valpreventie

Balans is een belangrijk aandachtspunt voor Barbara, vanwege de leeftijd van deze groep en het belang van valpreventie. Vroeger was daar zelfs een aparte cursus voor, naast een speciale rollatortraining. Die worden nu niet meer aangeboden, maar Barbara gebruikt bepaalde oefeningen en onderdelen uit die oude cursus in haar huidige lessen. ‘Veel  van mijn oefeningen zijn gericht op valpreventie: evenwicht bewaren, je balans houden, stevig lopen, opstaan en gaan zitten! Zo belangrijk voor deze leeftijdsgroep!’ Juist omdat ze allemaal in meer of mindere mate last hebben van chronische beperkingen is het bewegen in de les heel fijn. Barbara kreeg vanochtend een compliment van een van de deelnemers: ‘Als ik na de les weer thuis ben, dan voel ik dat ik wat gedaan heb. Dan ben ik lekker ontspannen, is alles in mijn lijf lekker los en dan kan ik er weer tegen!’ Dat is precies wat Barbara beweegt; ze noemt de bewegingslessen voor deze groep ouderen ‘noodzakelijk’ en het motiveert haar enorm dat mensen zo trouw naar haar lessen komen.

Contact en koffie

Barbara gaat elke week mee koffiedrinken met de deelnemers. Ze hecht waarde aan het contact met de mensen, wie ze zijn, waar ze vandaan komen, hoe ze hun leven ervaren. ‘Ik leer de mensen gaandeweg kennen door hun bewegen, door hun fysiek tijdens de les én door hun praten achteraf aan de koffie. Die koffie hoort erbij! Het trekt de mensen ook hier naar het Trefpunt toe: de gezelligheid, het samen praten. Het was dan ook heel vervelend dat door corona en de lockdown de les een lange tijd niet door kon gaan, in het bijzonder voor deze groep. Ik vind het belangrijk dat ze in de les bewegen, maar net zo belangrijk dat ze elkaar ontmoeten, elkaar leren kennen en samen plezier hebben!’

Door Leonie Zwetsloot